#
LAT (Tolkien)
GLE.n.fh.ias.eng... nua-litríocht (Tolkien)
ENGnecromancer (Tolkien)
... tabulam filio custodienti dedit, postquam auus necatus est, pater tuus, ut fortunam cum tabula sequeretur, abscessit atque multa facinora audacia generis molestissimi habuit, sed numquam prope Montem appropinquauit. quomodo ibi aduenerit nescio, sed eum reum in carceribus Necromantici inueni.”
lch 23
p34
fantaisíocht / miotaseolaíocht
#
LATgobelinus (Tolkien)
GLAbòcan (Tolkien)
GLE.n.fh.ias.eng... nua-litríocht (Tolkien)
ENGgoblin (Tolkien)
“non eam ‘cepi’, quae mihi data est,” magus inquit, “auus tuus Thror, meministi, in fodinis Moriae ab Azoge Gobelino necatus est.”
lch 23
fantaisíocht / miotaseolaíocht
RELATED TERMS
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  Sínigh
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
LAT
(mammalia)
GLEfamhalána.fh.n.fh.ias.gla caint na ndaoine (GLE-1)
vóla.fh.n.fh.ias.eng caighdeán cúng / meanraimis
(sinigh)
ENGvole
(mammals)
GLE-1: In úsáid ag dúlradóirí in Ultaibh. Bhí an t-ainm seo in úsáid ag na h-eiceolaithe gaelacha in Ollscoil na Banríona sna 1990í deireannacha. ['famhalán': iasacht ó Ghaeilge na hAlban, 'famhalain']
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(mollusca)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
GLEfeithidí na gcúig gcosa.fh.iol. caint na ndaoine
-: GLE-1
slimidí sleamhnaa.fh.iol. caint na ndaoine
-: GLE-1
GLE-1: "Slimidí sleamhna agus feidhidí na gcúig gcos"... tchíthear scoilt sa Ghaeilge idir na cinn atá 'sleamhnach' agus na cinn atá 'cosach'.
caint na ndaoine
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
Biota  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
Biota  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
Biota  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
Biota  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
(mollusca)
(moileasgan)
GLEpúcaí bána caint na ndaoine
Gaillimh: 
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
caint na ndaoine
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
miongán caint na ndaoine ('in úsáid' de réir www.tearma.ie )
seilmide cladaigh caint na ndaoine ('in úsáid' de réir www.tearma.ie )
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
(in general)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
Biota  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
Biota  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
Biota  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
Biota  »  Animalia  »  Mollusca  »  Gastropoda
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
ENGscallop (in general)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
GLEag cantan (Éamonn de Buitléar (2003). Éiníní, TG4)
Éamonn de Builtéar
#
GLEglaoch (Éamonn de Buitléar (2003). Éiníní (TG4))
ENGcall
Éamonn de Builtéar
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
ENGcockle (general)
(molluscs)
GLA-1: srùban & coilleag - both names are virtually equally common
— NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
ENGtellin (general)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
ENGrazorfish (general)
(molluscs)
GLA-1: 'muirsgian' => ‘sea-knife’
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
ENGotter & gaper shell (general)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moileasgan)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moilisc)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
GLA-1: Nua-fhacal, 'slige lanntair' = ‘lantern shell’
NatureScot/NàdurAlba (2018). The (common Scottish) mollusc list
#
LAT?
GLEbuachaill bóa.fh. caint na ndaoine (ULADH)
Dún na nGall: Teileann
ENG?
Péisteog cosamhail leis an chiaróg éisc an bauachaill bó. Tá mórán cos uirthe agus dath gorm. Is maith leobhtha seo baint fútha in áit fhuar agus comhnaidheann siad go mór ina seanéadaigh a bhéadh caithte amuigh agus leathlobhtha.
— Uí Bheirn (1989). Cnuasach Focal as Teileann
Níl an diúlán mórán níos mó nó na buachaillí bó sin a bíos ag siubhal ar na ballaí.
— Uí Bheirn (1989). Cnuasach Focal as Teileann
Uí Bheirn (1989). Cnuasach Focal as Teileann
#
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Beathra  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
Biota  »  Animalia  »  Mollusca
(mollusca)
(moileasgan)
(eeastyn shliggagh)
(molluscs)
#
GLEféileacán na dtúslóg (ULADH)
Dún na nGall: Teileann
Ní hionann féileacán na dtúslóg agus na féileacáin choitchiannta eile a bíos ag 'ul thart ar eiteoig fríd an aer . . . Ar an talamh is mó a chaitheas féileacán na dtúslog an t-am. Bíonn sé fríd na míodúin nuair a bíos an féar go measardha fada . . . cluintear é ins an áit nach bhfeictear é . . . Bhéarfadh féileacán na dtúslóg an crucaid in do cheann ach nach ionann dath daobhtha. Tá dath deas glas ar ghiolla na dtúslóg agus a chuid eiteog níos mó.
— Uí Bheirn (1989). Cnuasach Focal as Teileann
Uí Bheirn (1989). Cnuasach Focal as Teileann
#
GLEfiograíocht (ULADH (GLE-1))
Dún na nGall: Teileann
GLE-1: FGB: FÍORAÍOCHT
— Uí Bheirn (1989). Cnuasach Focal as Teileann
Tá tú comh breágha in do dhéanamh agus atá tú dóigheamhúil in d'fhiograíocht
— Uí Bheirn (1989). Cnuasach Focal as Teileann
Uí Bheirn (1989). Cnuasach Focal as Teileann
#
genus  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
cineál  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
type  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
GLEarcána.fh.n.fh.ias.gla (Iasacht as Gaeilge na hAlban, GLE-1)
GLE-1: uircean, orcean [GLA] = arcán [GLE]. SGL = orcán (eDIL)
1831: Cha’n ’eil aig a mhuic-mhara ach an t-aon uircean air an aon àm. [An Teachdaire Gaelach II 230]
— www.faclair.ac.uk
1835: Tha na muca-mara co bàigheil chaomh mu thimchioll nan uirceanan beaga ’s a bha aona mhàthair a chunnaic thu riamh mu naoidhean cìche. […] Ciod is meudachd do na h-uirceanan beaga cìche sin? [An Teachdaire Ùr Gàidhealach 87]
— www.faclair.ac.uk
#
GLEilpenna.fh. (iasacht as an Bhriotánais)
#
...leis an gcineál sin de mhiondhúile beo...
— Ó Corrbuí, Máirtín (1974). Saol na mBeach
#
GLEcaidreamhach (feithidí srl)
ENGsocial (insects, etc)
Beach chaidreamhach is ea an bheach bhaile, an bhumbóg, beach gan cheilg an teochreasa. (lch 6)
— Ó Corrbuí, Máirtín (1974). Saol na mBeach
#
Agus is rí-annamh a bhaineann na beacha aonair - iad siúd nach mbíonn in aontíos le beacha eile - feidhm as an gcailg, fiú má bhíonn a leithéid acu. (lch 3)
— Ó Corrbuí, Máirtín (1974). Saol na mBeach
#
familia  »  genus  »  species  »  cultivarietas
familia  »  genus  »  species  »  cultivarietas
familia  »  genus  »  species  »  saothróg
familia  »  genus  »  species  »  cultivarietas
family  »  genus  »  species  »  cultivar
familia  »  genus  »  species  »  cultivarietas
#
LAT?
GLEdiúlán caint na ndaoine (ULADH)
Dún na nGall: Teileann
ENG?
Níl an diúlán mórán níos mó nó na buachaillí bó sin a bíos ag siubhal ar na ballaí.
— Uí Bheirn (1989). Cnuasach Focal as Teileann
Uí Bheirn (1989). Cnuasach Focal as Teileann
#
GLAgleann (GLA-1)
GLA-1: Murray (2014), lch 77, Fig. 6:- 'srath' agus 'abhainn'; 'allt' agus 'gleann'
Murray, John (2014). Reading the Gaelic Landscape: Leaughadh Aghaidh na Tire
#
GLAsrath (GLA-1; GLA-2)
tìr-eòlas GLA-1: Murray (2014), lch 77:- 'Srath', which has come into Scots and English as Strath, can be larger in scale that 'gleann' (figure 6). Its distinguishing feature is the flatness of its valley floor. It occurs in the downstream stretches of rivers along broad valley bottoms, haughs and floodplains.
— Murray, John (2014). Reading the Gaelic Landscape: Leaughadh Aghaidh na Tire
tìr-eòlas GLA-2: Murray (2014), lch 77, Fig. 6:- 'srath' agus 'abhainn'; 'allt' agus 'gleann'
— Murray, John (2014). Reading the Gaelic Landscape: Leaughadh Aghaidh na Tire
Ar shrath na habhann
— Ó Dónaill (1977). FGB
along the margin of the river
Murray, John (2014). Reading the Gaelic Landscape: Leaughadh Aghaidh na Tire
#
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
tíreolas  »  uisce  »  dobhar
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
GLAabhainn (GLA-1)
GLVawin
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar GLA-1: Murray (2014), lch 77, Fig. 6:- 'srath' agus 'abhainn'; 'allt' agus 'gleann'
— Murray, John (2014). Reading the Gaelic Landscape: Leaughadh Aghaidh na Tire
#
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
tíreolas  »  uisce  »  dobhar
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
GLAallt (GLA-1; c.f. 'ailt' in GLE)
GLA-1: Murray (2014), lch 77, Fig. 6:- 'srath' agus 'abhainn'; 'allt' agus 'gleann'
Murray, John (2014). Reading the Gaelic Landscape: Leaughadh Aghaidh na Tire
#
GLAa' spioladh [fiadh] (Ruairidh MacIlleathain - https://learngaelic.scot/litirbheag/nadar.jsp?l=803 (fecithe: 24.09.2024))
Tha am fiadh Iapanach beagan nas lugha na ʼm fiadh ruadh. Tha na leabhraichean ag innse dhuinn nach e beathach sòisealta a tha ann ach a-mhàin sa gheamhradh. Ach chunnaic mi fhìn na dhà dhiubh làimh ri chèile. Bha iad a’ spioladh ʼs ag ionaltradh còmhla.
— An Litir Bheag - 803 https://learngaelic.scot/litirbheag/nadar.jsp?l=803
The sika deer is a bit smaller than the red deer. The books tell us that it is not a social deer except in winter. But I myself saw two of them next to one another. They were browsing and grazing together.
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia  »  Homo sapiens
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia  »  Mac an Duine
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  Sínigh  »  Neacha Daonna
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia  »  Sheelnaue
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia  »  Humans
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia  »  Homo sapiens
GLEfear gorm (GLE-1 c.f. blámaðr & blåman)
fear dubh (AIRE! Ciall eile = fear a bhfuil gruaig dhubh air)
(snua, craiceann)
(complexion, skin)
GLE-1: 'fear gorm' - c.f. 'blámaðr' sa tSean-Lochlainnis -> 'blåman' na Sualainnise, 'blåmann' na hIoruaise;;; 'Bláland' = An Afraic / Tuaisceart na hAfraice sa tSean-Lochlainnis [Possible runic inscription in Medieval Futhork:ᛒᛚᚮᛚᛆᚿᚦ (https://old-danish-dictionary.vercel.app/word/blaland)] -> Blåland sa tSualainnis, san Ioruais. Bhí Éire (nó cuid mhaith di) faoi thionchar shaol na Lochlannach, agus an Ghaeilge agus an tSean-Lochlainnis á labhairt taobh-le-taobh in Éirinn thar thréimhse fhada sa tsean-am.
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia  »  Homo sapiens
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia  »  Mac an Duine
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  Sínigh  »  Neacha Daonna
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia  »  Sheelnaue
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia  »  Humans
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia  »  Homo sapiens
fear bán (Aire! Ciall eile - fear a bhfuil gruaig bhán air)
(snua, craiceann)
(complexion, skin)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  Sínigh
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
genus  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
cineál  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
type  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
(mammalia)
GLEéan róin (GLE-1)
(sineacha)
(mammals)
GLE-1: Bhíodh an téarma seo le feiceáil ar sheanphostaeir de chuid Dúchais (ó dheas in Éirinn) sna 1990í. Choanic mé féin sin i mBrú Dooey, Gleann Cholm Cille sna 1990í/2000í.
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  Sínigh
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Mammalia
genus  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
cineál  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
type  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
(mammalia)
GLEéan róin (GLE-1)
(sineacha)
(mammals)
GLE-1: Bhíodh an téarma seo le feiceáil ar sheanphostaeir de chuid Dúchais (ó dheas in Éirinn) sna 1990í. Choanic mé féin sin i mBrú Dooey, Gleann Cholm Cille sna 1990í/2000í.
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  éisc
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  fish
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  éisc
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  fish
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (taken 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  éisc
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  fish
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  éisc
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  fish
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  éisc
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  fish
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  éisc
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  fish
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  éisc
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  fish
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  éisc
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  fish
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
(pisces)
(éisg)
(éisc)
GLVbass
(eeastyn)
ENGbass
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  éisc
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  fish
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  éisc
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  fish
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  éisc
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  fish
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Actinopterygii
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Anthropoda
Biota  »  Animalia  »  Anthropoda
Biota  »  Animalia  »  Anthropoda
Biota  »  Animalia  »  Anthropoda
Biota  »  Animalia  »  Anthropoda
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Biota  »  Animalia  »  Anthropoda
Biota  »  Animalia  »  Anthropoda
Biota  »  Animalia  »  Anthropoda
Biota  »  Animalia  »  Anthropoda
Biota  »  Animalia  »  Anthropoda
(pisces)
(éisg)
(éisc)
(eeastyn)
ENGcod
(fish)
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Does your catch match up?
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025)
#
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Kemmyrk Nadoor Ashoonagh ny h-Ayrey
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Kemmyrk Nadoor Ashoonagh ny h-Ayrey
#
Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Kemmyrk Nadoor Ashoonagh ny h-Ayrey
— Reiltys Ellan Vannin (feicthe 2025). Kemmyrk Nadoor Ashoonagh ny h-Ayrey
#
genus  »  colour
genus  »  colour
genus  »  colour
type  »  colour
genus  »  colour
GLEbuí
GLE-1: "Tá an madadh sin buí, a Phádraig!" a dúirt Tony McHugh, as Bun na Leice, Gaoth Dobhair) le Pádraig Mac Cú Uladh siar in 1997, agus Pádraig sa tóir ar an bhrocaire rua a d'imigh uaidh. Féach an pictiúr thíos: GLE-1
#
CYMpwdre sêr ['star rot'] (Sylwedd fel jeli a ymddengys yng nghefn gwlad yw pwdre sêr, pwdr sêr neu pwdredd sêr.[1] Gelwir hefyd yn chwyd/chwŷd awyr,[1][2] chwyd sêr,[1] grifft sêr yn Ne Cymru,[1][3] cap glas yn y Gogledd,[1] syrth awyr,[1] tripa'r sêr yn y De Ddwyrain,[1] llwtrach y sêr,[4] a godro'r sêr yn Nyfed.[5] Fe'i elwir hefyd yn Tremella meteorica, term Lladinaidd ffug-fiolegol sy'n cyfeirio at y genws o ffwng Tremella a'r cred bod y sylwedd yn dod o'r gofod. Yn ôl llên gwerin, ymddangosa'r sylwedd yn sgil cawod o sêr gwib (awyrfeini).)
— CYM:
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Chiroptera
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Chiroptera
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  Chiroptera
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Chiroptera
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Chiroptera
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Chiroptera
GLEialtóg caighdeán cúng / meanraimis
liabóg leathair caint na ndaoine
Indreabhán: 
ENGbat
Connacht (Indreabhán)
#
GLEportach
Indreabhán: 
(gnáthóg)
ENGbog
(habitat)
BRÍ: áit a mbaintear móin
MEANING: a place where peat/turf is cut
Connacht (Indreabhán)
#
GLElagportach
Indreabhán: 
(gnáthóg)
(habitat)
BRÍ: áit a mbaintí móin ach atá cineál fásta
MEANING: a place where peat/turf used to be cut, but is somewhat grown over now
Connacht (Indreabhán)
#
GLEcriathrach
Indreabhán: 
(gnáthóg)
(habitat)
BRÍ: áit bhog
MEANING: area of soft wet ground
Connacht (Indreabhán)
#
GLEcaorán
Indreabhán: 
(gnáthóg)
(habitat)
BRÍ: áit a bhfuil féar ag fás ann, d'fhéadfaí beithígh a chur ann
MEANING: moorland - a mix of peatland habitats, including areas of grass that can be grazed
Connacht (Indreabhán)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Birds
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
genus  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
cineál  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
type  »  age  »  young
genus  »  age  »  young
(aves)
(eòin)
GLEdoth
doithe (ginideach)
(éanlaith)
(eeanlee)
(birds)
cearc trí ndoth (early) = hen of 3 hatchlings
— Dinneen
#
Dinneen: knowledge of the road, etc gained by experience, as by cattle
tháinig na ba thar n-ais ar a n-aitheolas (By.)
— Dinneen
the cows found their way back to the place whence they were take
#
GLEsimreog
Indreabhán: Máirtín Daibhí Ó Coisdealbha - cainteoir ó dhúchas a bhí ar an chlár 'Garraí Glas' [TG4]
BRÍ: An áit / an gnáthóg ina dtagann an mhóin agus an ithir in aice le chéile ar imeall an phortaigh [Clár teilifíse: Garraí Glas, TG4]. [Nóta: bheadh sé maith an tagairt iomlán a fháil don chlár ar leith seo sa tsraith; agus ainm an chainteora a thaifeadadh anseo leis.]
MEANING: a specific type of soil 'ecotone' that has a specific term in Irish (Connacht)
"Tugaimse 'simreog' air seo. Agus si é an t-ainm atá ar an bportach agus ar an gcréafóg tagthaí le chéile" (Máirtín Daibhí Ó Coisdealbha, 2012, Garraí Glas, S3(?)C2)
SUBTITLES: "I call this section here 'simreog'. That's the term for the place where the ordinary soil and the peaty soil come together" (translation of conversation with Máirtín Daibhí Ó Coisdealbha, 2012, Garraí Glas, S3(?)C2)
Clár 2 Garraí Glas [Abú Media]: Sraith 3 (?); Clár 2: Síle goes to meet Máirtín Daibhí Ó Coisdealbha in Indreabhán. He has a small garden and experiments with different ways of growing in peaty soil. Síle goes foraging in the woods with Jorg Muller andspeaks to Klaus Laitenberger about how best to start a garden. She plants her own herb garden and goes to visit Gaby Wieland who’s picking hawthorn leaves to make a salad.
#
oighearbhrat caint na n-eolaithe (stair)
...de réir mar a bhí an t-oighearbhrat mór a chlúdaigh formhór na Mór-Roinne tráth ag cúlú ó thuaidh. [lch 1,
— Ó Cuileáin (1976). An Saol in Éirinn (aistritheoir: Tomás Ó Laoi)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Birds
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
— YouTUBE
— Lyrics
#
(plantae)
(plants)
#
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
tíreolas  »  uisce  »  dobhar
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
tìr-eòlas  »  uisce  »  dobhar
ime litríocht / sna dea-leabharthaí
ENGdam
#
barra ag loiceadh
= failing crops
— Ó Dónaill (1977). FGB
is olc an bhail ar an tír má loiceann na barra
16.2. lch 179
— Ó Murchú, Pól (2013). A Grammar of Modern Irish. An annotated guide to Graiméar Gaeilge na mBráithre Críostaí
#
GLEdreabhlán caint na ndaoine
Teileann: Gene Ó Curraighin
Cormac Mac Fhionnlaoich: Inis domh faoin ‘dreabhlán’.
Gene Ó Curraighin: A, bhál, sin áit ... laftán síos in sna haillt dreabhán sin ailse lastáin síos ina hils agus bhí an féar milis ag fás air, agus luibheanna fosta air. Ach nuair a éiríonns an féar gann ar bhruach na n-aillt, théid na caoirigh síos in sna haillt go bhfaighe/(-idh) siad an féar seo. Is é an t-aon dóigh is féidir iad a bheith aníos, ná caithfidh ar dhuine intheach a ísliú síos ar rópa. Cheanglófá rópa thart faoi na hascaill, agus caithfidh cúpla fear láidir a bheith ar bhruach.
— TG4 (2026). Aillte. S1 E1 Sliabh Liag. 28:30 – 29:11. (First broadcast: 14.01.2026)
SUBTITLES:
Cormac Mac Fhionnlaoich: Tell me about the ‘dreabhlán’.
Gene Ó Curraighin: These are ledges where there is vegetation growing, down on the cliffs, and where there’s sweet grass, and herbs as well. But when grass becomes scarce up on the clifftop, the sheep would climb down the cliff to reach the grass. The only way to get them up again was to lower someone down on a rope. A rope was tied around their toroso. You needed a few strong men on the clifftop.
— TG4 (2026). Aillte. S1 E1 Sliabh Liag. 28:30 – 29:11. (First broadcast: 14.01.2026)
#
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Beathra  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Birds
Biota  »  Animalia  »  Chordata  »  Aves
GLEbogóg
Teileann: 
#
GLE-1: < 'Baile an Chacamair'
The current spelling of Ballyhackamore appears on one of Raven’s maps c.1625, but the townland seems to have been referred to in the Earldom of Ulster as early as 1333, as Kakebertoun. The distinctive element appears to be a derivative of Irish cac ‘excrement’, akin to cacamas meaning ‘refuse, dross’, and refer to soft mud or slob land.
— McKay, P. (2007) A Dictionary of Ulster Place-Names; K. Muhr, 2009
Na Gaeil agus an Dúlra - Téarmaí
Creative Commons Attribution 4.0 International